Venezuela’da yerel sivil toplum örgütlerinin bildirdiğine göre, siyasi saiklerle keyfi olarak gözaltına alınan, aralarında düşünce mahkûmu Rocio San Miguel, İspanya vatandaşları Jose Maria Basoa ve Andres Martinez, siyasi lider Enrique Marquez ve gazeteci Biagio Pilieri’nin de bulunduğu toplam bin civarında kişi arasından küçük bir grup 8 Ocak 2026 tarihinde serbest bırakıldı. Konu hakkında bir açıklama yayımlayan Uluslararası Af Örgütü Amerika Kıtası Direktörü Ana Piquer şunları kaydetti:

“Keyfi gözaltıların sona ermesi, serbest bırakılan tüm kişiler için gerekli ve uzun zamandır beklenen bir adımdı. Düşünce mahkûmu Rocio San Miguel gibi haksız yere gözaltına alınanların yakınlarına kavuşmuş olması iyi haberdir. Ancak aralarında Kennedy Tejeda, Javier Tarazona, Eduardo Torres ve Carlos Julio Rojas gibi insan hakları savunucularının da bulunduğu yüzlerce kişinin siyasi nedenlerle halen keyfi olarak gözaltında tutulduğu göz önüne alındığında bu, atılan adımların yeterli olduğu anlamına gelmiyor. Rodriguez hükümetinin açıklamalarının ardından Uluslararası Af Örgütü, insan hakları savunucularının ve hâlâ gözaltında tutulan, aileleri ve toplumlarının özgürlüklerini beklediği diğer yüzlerce kişinin derhal serbest bırakılmasını talep etmektedir.

Ailelerin ve onlara eşlik eden örgütlerin kararlı mücadelesini takdirle karşılıyoruz. Onların adalet ve onarım çağrılarına ve Venezuela’da hiç kimsenin siyasi nedenlerle gözaltına alınmayacağının garanti edilmesi taleplerine katılıyoruz.”

Uluslararası Af Örgütü, siyasi güdümlü keyfi gözaltılara hedef olduktan sonra serbest bırakılanlardan herhangi birinin, Venezuela yetkilileri tarafından keyfi ve ayrımcı soruşturmalara ve ceza davalarına maruz kalmaya devam etmesini kabul etmemektedir. Bu davalar genellikle yurtdışına çıkış yasağı veya belirli sürelerle mahkemeye imza verme gibi kişi özgürlüğünü kısıtlayan tedbirler içermekte, aynı zamanda da korkuyu ve kişilerin yeniden hedef alınmasını kalıcı hale getirmektedir. Bu nedenle Uluslararası Af Örgütü, gözaltından serbest bırakılan her bir kişi hakkındaki ceza davalarının da kesin ve koşulsuz olarak kapatılması çağrısını yineliyor.

Piquer, “Venezuela hükümetinin baskı politikasının değişmeden devam ettiği gerçeği gözardı edilmemelidir. 3 Ocak’ta, yetkililere, ‘Amerika Birleşik Devletleri’nin Cumhuriyet topraklarına karşı gerçekleştirdiği silahlı saldırıyı öven veya destekleyen tüm kişileri ülke toprakları genelinde aramaları ve yakalamaları' çağrısında bulunan bir madde içeren kararname ile bir dış ayaklanma durumu ilan edildi” bilgisini verdi.

Uluslararası Af Örgütü daha bu hafta, gözaltındaki bazı kişilerin serbest bırakılmasından önce, aralarında 14 gazetecinin de bulunduğu yeni keyfi gözaltı vakalarına ilişkin çok sayıda bildirim aldı. Bu kişiler daha sonra serbest bırakıldı. Gözaltına almakla serbest bırakmak arasındaki acımasız döngü kesin olarak sona ermelidir.

Yaygın ve sistematik bir uygulama olan siyasi güdümlü keyfi gözaltılar, gerçek veya varsayılan muhalefeti susturmayı amaçlayan bir devlet politikasının parçasıdır. Bunlar, insanlığa karşı işlenen suçlardır ve Uluslararası Ceza Mahkemesi Savcılığı’nın yanı sıra evrensel yargı yetkisi uyarınca yerel mahkemeler tarafından da soruşturulmaktadır. Uluslararası Af Örgütü, Emirlendris Benitez gibi, bir kısmı acil tıbbi bakıma ihtiyaç duyan kişiler siyasi nedenlerle keyfi olarak gözaltında tutulmaya devam ettiği sürece, Venezuela yetkilileri tarafından bugüne dek işlenen ciddi bir insan hakları ihlali ve uluslararası hukuk suçundan bahsettiğimizi hatırlatmaktadır.

Piquer açıklamasını, “Baskı politikasının ortadan kaldırılması, siyasi nedenlere dayalı keyfi gözaltılara son verilmesi ve bu ciddi insan hakları ihlallerinde ve insanlığa karşı işlenen suçlarda bireysel cezai sorumluluk taşıyan, en üst düzeye kadar tüm kişilerin soruşturulması çağrımızı en güçlü şekilde ifade ediyoruz” sözleriyle sonlandırdı.