ABD: Tarihi İllinois kararı ölüm cezasının kaldırılmasına doğru ilk adım olmalıdır

Uluslararası Af Örgütü "Görevi sona ermekte olan Illinois Valisi George Ryan´ın, eyaletin 4 ölüm cezası mahkumunu affetmesi ve diğer 167 ölüm cezasının da hafifletilmesine dair verdiği cesur karar Amerika Birleşik Devletleri´nde ölüm cezasının kaldırılması yönünde bir mihenk taşı olmalıdır dedi."

"ABD, bu temel insan hakları konusunda tarihin yanlış tarafında durmaktadır. Vali Ryan değişimin mümkün olabileceğini ve ilkeli bir insan hakları liderliğinin çok önemli olduğunu gösterdi."

"İlkeli liderlik ne yazık ki ABD´nin adli öldürmelerinin son yirmi beş yıllık geçmişinde yoktu. Vali Ryan, ölüm cezasının içi boş ´suça karşı katı tutum´ politikasına bir alternativ bulunduğunu gösterdi."

Ölüm cezasını savunmaktan, en sıkı karşıtlarından birine dönüşen Vali, Illinois´nin ölüm cezası davalarında hatalı hükümlerle ilgili "utanç verici karnesi" nedeniyle üç yıl önce infazlarda moratoryum ilan etmişti. Şimdi de ceza indirimini açıkladı. Ancak bu kapsamlı indirim kararı, sistemin yalnızca suçu belirlemede hata yaptığı değil, "suçlular arasında kimin ölmeyi hakettiğine karar vermekte de hata yapıldığı"nı da açıkça göstermektedir.

"Masumları ölüme gönderme konusunda Illinois yalnız değil" diyen UAÖ, ülke çapında yüzden fazla ölüm cezası mahkumunun, masum oldukları kanıtlanarak serbest bırakıldığını hatırlattı. "Eyalet ayrıca, belirleyici özelliği keyfiyet olan ölüm cezası adalet sistemine sahip olma konusunda da yalnız değil. Diğer siyasetçiler bayrağı Vali Ryan´dan devralıp, yargı yetkilerini bu çağdışı cezadan uzaklaştırmalıdır."

ABD´de kimin ölüm cezasına çarptırılacağı konusunda ekonomik statü ve suçun işlendiği yer önemli rol oynamaktadır. Maryland´de ölüm cezalarıyla ilgili geçen hafta yayınlanan çalışma, sistemin ırksal ve coğrafi önyargılarla nasıl etkilendiğini gösteren son örnektir. ABD´de 1977´den beri infaz edilen sekizyüzden fazla mahkum, kurbanların beyaz olduğu suçlarla hüküm giydi. Ancak ABD´de beyaz ve siyah cinayet kurbanlarının sayısı neredeyse eşit.

Bu cezayı savunanlar sistemin "kötünün kötüsünü" temizlediğini iddia etmektedir. Ancak, defalarca davalar insan tutarsızlığı ve hatayı içeren bir sistemden geçmektedir.

UAÖ, "ABD´de ölüm cezası, sık sık kurban yakınlarının duygusal huzurunu sağlamak için bir yol olarak tanıtılmaktadır. Vali Ryan´ın sevdiklerini cinayete kurban vermiş olmanın dehşet verici travmasını yaşayan kişilere ABD yetkililerinin intikam ümidinden daha fazlasını vereceği ümidine katılıyoruz." dedi.

"100 üzerinde ülke adli öldürmelere sırt çevirdi. Dünya çapında ölüm cezasının kaldırılmasına yönelik yön değiştirmesi mümkün olmayan akım, ölüm cezasının tamiri mümkün olmayan bir ceza olduğunun giderek daha fazla kabul gördüğünü göstermektedir."