Uluslararası Af Örgütü Basın Bilgilendirmesi

Sayın medya mensupları,

Aşağıda, Uluslararası Af Örgütü Türkiye Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Recep Kavuş tarafından, Başbakan Yardımcısı Cemil Çiçek’in  07 Haziran 2010 günü Today’s Zaman’a verdiği demeçte “Bu insanlığa karşı suçtur. İşkence ve kötü muamele içeren bu eylemleri soruşturmak üzere Uluslararası Af Örgütü nerede? İşkence iddiaları olduğu zaman hemen Türkiye’ye geliyorlar. Uluslararası Af Örgütü İsrail komandolarının yaptığı baskına karşı da duyarlı olmalı”  şeklinde beyanda bulunması üzerine sayın Çiçek’e cevaben yolladığı mektubu bulabilirsiniz.

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Sayın Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti Başbakan Yardımcısı ve Devlet Bakanı Cemil Çiçek;

07 Haziran 2010 tarihinde Today’s Zaman internet sitesinde “Minister Çiçek: Turkish citizens were subjected to torture” başlığıyla yayınlanan haberde muhabir Lale Kemal, “Bu insanlığa karşı suçtur. İşkence ve kötü muamele içeren bu eylemleri soruşturmak üzere Uluslararası Af Örgütü nerede? İşkence iddiaları olduğu zaman hemen Türkiye’ye geliyorlar. Uluslararası Af Örgütü İsrail komandolarının yaptığı baskına karşı da duyarlı olmalı” demiş olduğunuzu aktarıyor. İnsan hakları ihlallerinin cezasız kalmamasıyla ilgili sivil toplumun belirleyici rolüne inancınız ve bu inancı basın aracılığıyla Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarıyla paylaşmanız dolayısıyla Uluslararası Af Örgütü Türkiye Şubesi’nin teşekkürlerini sunmama izin verin. Ancak, eksik bilgilendirmeden kaynaklandığını düşündüğüm eleştiriniz sebebiyle değerli zamanınızı almak pahasına çalışmalarımıza dair bu mektubu sizinle paylaşmak isterim. 

Uluslararası Af Örgütü (UAÖ), 31 Mayıs’ta Gazze açıklarında uluslararası sularda yardım filolarına karşı gerçekleştirilen askeri harekâtta hayatını kaybedenler için acilen güvenilir bir uluslararası soruşturmanın hesap verebilirliğin garantisi olduğunu söyledikten sonra, Gazze Şeridi’ndeki İsrail askeri kuşatmasının da hemen kaldırılması için ısrarcı olacağını açıklamıştır. Ölüm ve yaralanmalara yol açan operasyonun ardından 1 Haziran günü yaptığımız basın açıklamasında, “Gazze’de insan hakları ihlalleriyle ilgili İsrail soruşturmalarının güvenilir olmaması ve gerçekleşen olayın uluslararası doğası sebebiyle acilen bir uluslararası soruşturma başlatılmalıdır… İsrailli yetkililer, İsrail güçlerine çeşitli silahlarla saldırıldığına dair iddialarla birlikte kendi güçleri tarafından kullanılan ölümcül silahlarla ilgili de soruşturmayı gerçekleştirmekten birincil derecede sorumludurlar”  dedikten sonra, “31 Mayıs’ta gerçekleşen olayları soruştururken  tam  bir güvenilirlik ve şeffaflık sağlamak üzere İsrail, konuyla ilgili Birleşmiş Milletler uzmanlarını davet etmelidir” şeklinde görüş bildirmiştik. 

Uluslararası Af Örgütü, İsrail ve İşgal altındaki Filistin Toprakları’nda gerçekleşen insan hakları ihlallerini ve yaşananlarla ilgili endişelerini, bu ihlallerin ne şekilde giderilebileceğine dair önerileriyle birlikte  uzun zamandır kamuoyuyla paylaşıyor. Uluslararası Af Örgütü Türkiye Şubesi, sadece son altı aylık dönemde Dökme Kurşun Operasyonu ve sonrasında Gazze Şeridi’nde yaşanan ağır insan hakları ihlalleriyle ilgili sekiz basın açıklaması ve bir raporu Türkçe olarak kamuoyuyla paylaştı. Uluslararası Af Örgütü üyeleri ve insan hakları aktivistleri uluslararası toplumun dikkatini konuya çekebilmek için Türkiye de dahil onlarca ülkede çeşitli eylemler gerçekleştirdiler.  

Mavi Marmara gemisine düzenlenen operasyon, Uluslararası Af Örgütü tarafından Gazze’de devam eden İsrail ablukasının yarattığı ihlâl ortamının bir parçası olarak görülmüş, Birleşmiş Milletler Özel Raportörü Richard Goldstone tarafından kaleme alınan Rapor’da, İsrail tarafından işlendiği iddia edilen savaş suçları ve insanlığa karşı suçlarla ilgili talep edilen uluslararası hesap verebilirliğin bir parçası olarak soruşturmaya tabi tutulmasının doğru olacağı yönünde yorumlanmıştır. 

Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti’nin, başta sayın Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu ve sayın Başbakan Recep Tayyip Erdoğan olmak üzere pek çok yetkilisi tarafından dile getirilen, yardım gemilerine yönelik gerçekleştirilen saldırıya ilişkin uluslararası soruşturma ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin 1860 numaralı kararında rağmen sona ermeyen Gazze ablukasının sonlandırılmasıyla ilgili talepleri, aralarında Uluslararası Af Örgütü’nün de bulunduğu pek çok insan hakları örgütünün uzun süredir dillendirdiği ortak taleplerdir.    

Sayın Bakan;

Uluslararası Af Örgütü, 3 milyona yakın üyesiyle dünyanın 159 ülkesinde insan hakları için çalışan bir kuruluştur. Siyasi görüş, inanç ve devletlerden bağımsız çalışabilmesini garanti altına almak üzere devletlerden ve çıkar gruplarından maddi yardım da dahil hiçbir desteği kabul etmez. Uluslararası Af Örgütü, İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi’nde garanti altına alınan hakların din, dil, etnik köken ve cinsiyetinden bağımsız olarak istisnasız tüm insanlar için uygulanması için çalışır. Bu amacımızı gerçekleştirebilmek adına dünyanın hemen her yerinde insan hakları ihlallerine dair iddiaları duyurur, üyelerimiz ve çalışanlarımız aracılığıyla ihlalleri gerçekleştirenlerin adalet önüne çıkarılması, ihlallerin oluşmasına sebep olan kanun ve uygulamaların sona ermesi için çabalarız.

İnsan hakları ihlalleri ve hükümetlerin bu ihlallerle ilgili tepki ve çalışmalarını Uluslararası Af Örgütü’nün her sene yayınladığı yıllık raporlarda bulmanız mümkündür. Bu vesileyle, 27 Mayıs 2010’da kamuoyuna duyurduğumuz, yakın zamanda Türkiye Cumhuriyeti milletvekilleriyle de paylaşacağımız UAÖ 2010 yılı Yıllık Raporu’nu sizinle paylaşmaktan onur duyuyorum. 2010 yılı raporunda, 2009 yılı içinde aralarında Türkiye Cumhuriyeti’nin de bulunduğu 150’den fazla ülkede gerçekleşmiş insan hakları ihlallerine dair bilgi bulmanız mümkündür. Uluslararası Af Örgütü tüm politik görüşlere aynı mesafede durarak, uzmanları aracılığıyla doğrulanmış ihlaller ve insan hakları alanına dair gelişmeleri raporuna taşımakla ilgili azami titizliği göstermek için ciddi çaba gösteren ve bu çabalarıyla tanınan bir örgüttür. Uluslararası Af Örgütü için ihlalin yaşandığı ülke, coğrafya ve bu ülkenin öznel koşulları değil, uluslararası hukukla garanti altına alınmış insan hakları ihlallerinin sona ermesine dair gösterilen çaba ve ihlaller asıl önemi teşkil eder. 

Sayın Bakan;

Türkiye Cumhuriyeti, G20 ülkesi ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi Geçici Üyesi olarak dünyanın gideceği yönle ilgili tayin edici bir role sahiptir. Bu sebeple liderlik rolü üstlenen ABD, Çin gibi ülkelerle birlikte uluslararası hukuk ve insan haklarına gösterdiği saygıyla diğer ülkeler için model olma niteliğine haizdir. Türkiye Cumhuriyeti’nin gerekli tüm çabayı göstererek insan haklarının ihlâl edilmemesi için gerekli tüm önlemleri aldığından emin olmak, yasalar ve işleyişle ilgili sıkıntıları izlemek uluslararası toplumun bir parçası olarak Uluslararası Af Örgütü’nün görevidir.

Uluslararası Af Örgütü, 2009 yılında Türkiye’yi ziyaret eden UAÖ Genel Sekreteri Irene  Khan’ın çabaları dahil olmak üzere çeşitli vesilelerle, Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti’yle görüşerek bilgi paylaşımında bulunmayı amaçlayan taleplerini Hükümet’inize iletmiştir. Bilgi paylaşımının gerekliliği açıklamanız vesilesiyle bir kez daha ortadadır. Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde gerçekleşen çeşitli insan hakları ihlalleri ve bu ihlallerin uluslararası hukuka uygun karar ve uygulamalarla ortadan kalkması için gerekli adımların atılması 150’den fazla ülkede olduğu gibi Türkiye’de de varoluş sebebimizdir. Eksik bilgilendirmeden kaynaklı olduğunu düşündüğümüz sorunları geride bırakarak insanların tüm haklarını tam olarak kullanabilecekleri bir dünya için Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti’yle fikir alışverişi içinde çalışabilmeyi arzu ettiğimizi bir kez daha tarafınıza bildirmekten memnuniyet duyuyoruz.

Saygılarımla

Recep Kavuş

Uluslararası Af Örgütü Türkiye Şubesi

Yönetim Kurulu Başkanı