Nijerya: ‘Terörizmin Önlenmesi için 2008 Yasa Tasarısı’ hükümleri Nijerya’nın insan hakları zorunluluklarına uymuyor

Nijerya: ‘Terörizmin Önlenmesi için 2008 Yasa Tasarısı’ hükümleri Nijerya’nın insan hakları zorunluluklarına uymuyor

Uluslararası Af Örgütü  Terörizmin Önlenmesi Yasa Tasarısı’nın bazı hükümlerinin Nijerya’nın uluslararası ve bölgesel insan hakları yükümlülüklerine uymaması yüzünden endişe duyuyor ve Nijerya hükümetini daha fazla detaylı denetim ve değişim yapılmadan Yasa Tasarısının kanun haline getirilmesinin engellenmesini garantilemeye çağırıyor.

Nijerya’nın şu anda daimi üyesi olmadığı BM Güvenlik Konseyi: “Hükümetlerin terörizmle savaşmak için aldıkları  tüm önlemlerin uluslararası hukuk altındaki yassal yükümlülükleriyle uyum içinde olmasını sağlamalılar ve bu tür önlemleri uluslararası hukuk, özellikle uluslararası insan hakları, mülteci ve insani hukuk, çerçevesinde almaları gerekir.”  dedi. (Güvenlik Konsey Kararı 1456, 2003, paragraf 6)

Uluslararası Af Örgütü  devletlerin halklarını saldırıdan koruma haklarını tanıyor, fakat Nijerya’nın tüm terörizm karşıtı önlemlerinin uluslararası  insan hakları ve insani hukuk ve Nijerya’nın kendi anayasa hükümleriyle uyum içinde yapılması ve uygulaması gerekiyor.

Ulusal Meclise sunulan bir brifingde Uluslararası Af Örgütü Yasa Tasarısının bazı hükümlerini Nijerya’nın uluslararası ve bölgesel insan hakları yükümlülükleri, özellikle 1983’te onaylanan İnsan ve Halklar Hakları Afrika Bildirgesi ve 1993’te onaylanan Sivil ve Politik Haklar Uluslararası Sözleşmesi, çerçevesinde analiz etti. Uluslararası Af Örgütü Yasa Tasarısının temel hususlarının bu yükümlülüklerle uyumlu olmadığını düşünüyor. Belirsiz ve genel olan soruşturma, tutuklama ve yargılama hükümleri ile belirtilen insan hakları ile uyumsuz olan yargı süreci, özgürlük yoksunluğu ve adil yargılama ile ilgili hükümler başlı başlarına endişe yaratıyor. Uluslararası Af Örgütü denetimden geçirilmesi gereken hükümler için aşağıdaki örnekleri verdi:

. Yapılması gerekenler için açıkça bir oran vermeyerek ifade özgürlüğü, toplanma özgürlüğü, toplantı özgürlüğü gibi birçok hakkı yasadışı şekilde kısıtlayan hükümler

. Masumiyet varsayımını ihlal edici şekilde hukuki kanıt sorumluluğunu tersine çeviren hükümler

. Suç iddiaları olmaksızın 2 aya kadar gözaltına izin veren hükümler

. Polis yetkilileri tarafından kişinin yargı önüne çıkarılması, avukata erişiminin sağlanması veya ceza durumunun ve yerinin aile üyelerine bildirilmesi gibi zorunlulukları olmadan 48 saat hücre hapsinde tutulmasına izin veren hükümler

. Sessizlik hakkı ve kişinin kendisine karşı kanıt sağlamasına zorlanmaması gibi hakları  ihlal eden hükümler

. Etkin yasal çareler ve yöntemsel teminata erişimi kapsamayan idari hükümler

. Uluslararası hukuk altında veya diğer ciddi insan hakları ihlalleri istisnası olmadan “her türlü koşul altında gerekli olabilecek ve bu Yasayla uyumlu olan güç” kullanımıyla kişinin yaralanmasına ya da hayatını kaybetmesine yol açan polis güçlerinin sivil ve cezai cezasızlıklarını öngören hüküm.

Arka Plan

Ulusal Hükümetin her iki meclisinin ikinci denetiminden de geçen Terörizm ve İlgili Konular ile Savaşma için alınan Önlemler Yasa Tasarısı şu anda her iki meclisten de üçüncü denetimini bekliyor. Yasa Tasarısı daha sonra Cumhurbaşkanına gönderilerek yasalaşması için tarafından imzalanacak. Cumhurbaşkan vekili Goodluck Jonathan Nisan 2010’da yasa tasarısının Haziran 2010’dan önce yasalaştırılmasını istediğini belirtti.